Dood

 

IMG_2338.jpg

 

The death of the last Centaur (1914), in het atelier van Emile Antoine Bourdelle. Chiron, half mens/half paard is gewond door een gifpijl van Herakles. Het lichaam getordeerd, zijn rechterarm houdt de lier vast die op zijn rug rust. Hij is door zijn hoeven gezakt, zijn hoofd ligt in een merkwaardige hoek op zijn schouder, gelaten afwachtend, berustend zo lijkt het.

 

33421_podxl.jpg

 

De Pietà de Villeneuve les Avignon (rond 1450) in het Louvre. De drie omringende figuren, Johannes, Maria en Maria Magdalena zijn alleen in hun verdriet, alle drie ingetogen, stil. Johannes probeert voorzichtig met zijn vingers door het aureool heen, de doornenkroon weg te nemen. Het is bijna of hij de snaren van een harp bespeelt. Met zijn andere hand ondersteunt hij het hoofd van Christus. De tranen van Maria vermengen zich met het bloed uit de wond van Christus.

 

Enguerrand_Quarton,_La_Pietà_de_Villeneuve-lès-Avignon_(c._1455,_detail_of_Jesus).jpg

11958127186_62d1ac4714_b.jpg

 

 

 

donkey's years 2006.jpg

 

Vandaag, bij het zien van de centaur, moest ik aan dit werk van mijzelf denken. Toen ik er aan bezig was, in 2006, besloot ik de ezel in stukken ondersteboven te hangen nadat ik een documentaire had gezien, waarin een filmmaker voor het eerst toegang kreeg tot het Amerikaans Militair hospitaal in Irak, Baghdad ER. Hij filmde de hel.

 

 

 

The death of the last Centaur (1914), in the studio of Emile Antoine Bourdelle. Chiron, half human / half horse is wounded by a poison arrow from Herakles. The body twisted, his right arm holds the winch resting on his back. He has sunk through his hooves, his head is lying on his shoulder in a peculiar corner, resigned it seems.
The Pietà de Villeneuve les Avignon (around 1450) in the Louvre. The three surrounding figures, John, Mary and Mary Magdalene are alone in their grief, all three subdued. Johannes carefully tries -with his fingers through the halo- to take away the crown of thorns. It is almost as if he plays the strings of a harp. With his other hand he supports the head of Christ. The tears of Mary mingle with the blood from the wound of Christ.
Today, at the sight of the centaur, I had to think of this work of myself. When I was working on it, in 2006, I decided to hang the easel upside down after seeing a documentary in which a filmmaker first had access to the American Military Hospital in Iraq, Baghdad ER. He filmed hell.

Hel

Misschien komt het omdat ik vannacht naar de drie-delige (Netflix) documentaire keek over de aanslagen in Parijs op 13 november 2015, wat me zeer aangreep. Ik hoorde in echo dezelfde sirenes klinken door mijn open ramen en ik drink een glaasje wijn op dezelfde terrassen. In ieder geval moest ik denken aan de apocalyptische beelden die ik in januari zag in een installatie van de Deense kunstenaar Jesper Just, in Filmmuseum Eye.  Bij de Chinese stad Hangzhou heeft een projectontwikkelaar een stuk van Parijs laten nabouwen. De Eiffeltoren natuurlijk (op iets kleinere schaal), fonteinen, lange ‘Haussmann’ boulevards, met het verschil dat er overal was uit de ramen hangt en Chinese reclames de gevel sieren. Er is nog veel braakliggend land doordat bouwwerkzaamheden halverwege onderbroken werden of projecten niet doorgingen. En leegstand, omdat het te duur geworden is er te wonen. Al met al tamelijk bedroevend. Onderstaande foto maakte ik in de (video)installatie over dit fenomeen.

 

just.jpg

 

Maybe it’s because I watched the three-part (Netflix) documentary last night about the attacks in Paris on November 13, 2015, which really struck me.
I heard in echo the same sirens sound through my open windows and I drink a glass of wine on the same terraces. In any case I had to think of the apocalyptic images that I saw in January in an installation by the Danish artist Jesper Just, in Filmmuseum Eye. In the Chinese city of Hangzhou, a project developer has had a piece of Paris reconstructed on a smaller scale. The Eiffel Tower of course, fountains, long ‘Haussmann’ boulevards, with the difference that there was laundry hanging out of the windows and Chinese advertising adorn the façade. There is still a lot of wasteland because construction work was interrupted halfway or projects did not continue. And vacancy, because it has become too expensive to live there. All in all, rather sad. I took the picture in the (video) installation about this phenomenon.

 

IMG_2592Yves Saint Laurent     Een bolero uit de herfst/winter collectie 1991-92

 

Modekoningen

Groter kon het contrast niet zijn. We wandelden van het vorig jaar geopende Musée Yves Saint Laurent naar Palais Galliera, het modemuseum van Parijs, waar de Belgische ontwerper Martin Margiela een tentoonstelling maakte met zijn werk van de afgelopen twintig jaar.
Van de Franse elegante chic en perfectie naar de bevrijdende Vlaamse anti-esthetiek.

Martin Margiela is een Belgisch ontwerper die de beroemde ‘zes’ van de academie in Antwerpen (Dries van Noten, Ann de Meulemeester, Walter van Beirendonck) nét een jaar voorging. Het is bij hem alsof het maken van een kledingstuk helemaal opnieuw uitgevonden en gedefinieerd wordt. Alle onderdelen en aspecten (patroon, stiksel, stof, maatvoering, binnen-buitenkant) worden tegen het licht gehouden. Met brille en humor en plezierige nieuwsgierigheid naar wat er gebeurt als je iets omdraait, binnenstebuiten keert, onaf laat of extreem uitvergroot. Geraffineerd gebruik makend van prints, tweedehands kleding, een bijna versleten theaterkostuum collectie, en bestaande objecten. Zo wordt een dekbed met een paar kleine ingrepen een behaaglijke dekbedjas, en worden oude, zwartleren handschoenen een sexy truitje. Echt een inspirerende, spannende tentoonstelling waarin conceptueel werk onverwacht aantrekkelijk en fysiek wordt. En dan wist hij bovendien geheel passende vormen te vinden voor het presenteren van de collecties, tegen alle modeconventies in.

 

 

Fashion kings
The contrast could not be bigger. We walked from the Musée Yves Saint Laurent, which opened last year, to Palais Galliera, the fashion museum in Paris, where the Belgian designer Martin Margiela made an exhibition with his work of the past twenty years.
From the French elegant chic and perfection to the liberating Flemish anti-aesthetics.
Martin Margiela is a Belgian designer who graduated a year before the famous ‘six’ of the Antwerp Academy (Dries van Noten, Ann de Meulemeester, Walter van Beirendonck). It is with him as if making a garment is completely re-invented. All parts and aspects (pattern, stitching, sizing, fabric) re-defined. With brilliance and humor and pleasant curiosity about what happens when you turn something inside out, keep it unfinished or enlarge it extremely. Sophisticated use of prints, second-hand clothing, an almost worn out theater costume collection, and existing objects. For example, a duvet with a few small interventions becomes a duvetcoat, and old, black leather gloves turn into a sexy sweater. Truly an inspiring, exciting exhibition in which conceptual work is unexpectedly attractive and physical. And then he also managed to find completely fitting forms for presenting the collections, against all fashion conventions.

 

IMG_2596

 

IMG_2597

How to make your own Margiela Sock Sweater, uit hun magazine, 2004.
Wartime knitting as the ultimate do-it-yourself clothing project.

 

 

The Barbie’ Collection (herfst/winter 1994) waarin hij de kleren van de barbiepop  nauwgezet uitvergroot, met inachtneming van alle details.

The Barbie ‘Collection (autumn / winter 1994) in which he carefully enlarged the clothes of the Barbie doll, taking into account all the details.

 

IMG_2606.jpg

 

IMG_2604.jpg

 

IMG_2609

IMG_2605.jpg

Poes

 

 

Nog even terug naar Fondation Cartier, gebouwd door Jean Nouvel aan het begin van de jaren ’90; een tamelijk bescheiden gebouw. Met een slimme, hoge, losstaande glazen wand waarachter een enorme cederboom staat. De wand en het uitbundige groen sluiten de drukke boulevard buiten. Rondom is een tuin die ontworpen is door de Duitse kunstenaar Lothar Baumgarten (!). En in die tuin staat dit kleine houten huisje.

 

varda

Op de aarde van de vloer van het huisje wordt een animatie film geprojecteerd van iets wat een graf blijkt te zijn, dat liefdevol wordt versierd met schelpen en bloemen. De camera zoemt uit en stijgt boven de bomen uit, waar nog eenzelfde rode bloem -maar nu van reuze formaat- hoog in de kruin van een boom hangt. Nog verder gaat de camera en zie je dat het graf op een eiland ligt, in zee. Een onbeduidend stipje op de planeet ondersteund door muziek van Steve Reich.
Het is de tombe voor Zghougou, de kat van filmregisseur Agnès Varda. Zij maakte vorig jaar de zo sympathieke film Visages, villages.

 

varda2

 

Back to Fondation Cartier, built by Jean Nouvel at the beginning of the 90s; a fairly modest building. With a smart, high, separate glass wall behind which a huge cedar tree stands. The wall and the exuberant greenery exclude the busy boulevard. Around it is a garden designed by the German artist Lothar Baumgarten (!). And in this garden is this small wooden house. On the floor of the house an animation film is projected of something that turns out to be a grave, lovingly decorated with shells and flowers. The camera zooms out and rises above the trees, where the same red flower – but now of giant size – hangs high in the crown of a tree. Still further the camera goes and you see that the grave is on an island, in the sea. An insignificant dot on the planet supported by music by Steve Reich.
It is the tomb for Zghougou, the cat of film director Agnès Varda. Last year she made the so sympathetic movie Visages, villages.

la defence

 

Statistiek

Vanmorgen stond ik om half negen een tijdje bij de roltrap van het metrostation
La Défense en zag duizenden werknemers omhoog komen en verdwijnen in de hoge, glimmende glazen dozen. Ononderbroken stromen zijn dat.
En ik had zin om te tellen:
zeven op de tien mensen is met een telefoon bezig, kijkt er op of praat er tegen
vier op de tien mensen heeft een oortelefoon in of koptelefoon op
een op de dertig rookt een sigaret
een op de vijftig rookt een nep-sigaret
een op de vijfentwintig glimlacht naar zijn of haar telefoon
een op de veertig vrouwen draagt hoge hakken
een op de vijftig mensen heeft twee telefoons, in beide handen een
een op de twintig mensen neemt de trap in plaats van de roltrap
een op de veertig, vijftig mannen is aantrekkelijk
ik zag éen mevrouw die een boek las op de roltrap
niemand kijkt om zich heen
iedereen heeft een tas of rugzakje
acht op de tien mensen draagt donkerblauwe of zwarte kleding
een op de driehonderd vrouwen draagt een hoofddoek
niemand draagt een hoed, heel soms een jongen met een pet
twee op de driehonderd mensen zeggen iets tegen elkaar

 

 

Het is het werkterrein van Paulien Oltheten,
die daar op onnavolgbare wijze beeldend verslag van doet.
Zij verbleef vorig jaar in het Cité.

http://www.paulienoltheten.nl

 

Statistics
This morning, at half past eight, I was looking at the escalator of metro station La Défense
and saw thousands of employees come up and disappear in the high, shiny glass boxes.
Continuous flows are that.
And I felt like counting:
seven out of ten people are busy with a phone, look at it or talk to it
four out of ten people have earphones in or headphones on
one in thirty smokes a cigarette
one in fifty smokes a fake cigarette
one in twenty-five smiles at his or her phone
one in forty women wears high heels
one in fifty people has two phones, one in both hands
one in twenty people takes the stairs instead of the escalator
one in forty, fifty men is attractive
I saw one lady reading a book on the escalator
everyone has a bag or backpack
eight out of ten wears black or blue
one in three hundred women wears a headscarf
nobody wears a hat, sometimes a boy with a cap
two out of three hundred people say something to each other

 

It is the working field of Paulien Oltheten,
who reports visually in an inimitable way.
She was a resident in the Cité last year.
http://www.paulienoltheten.nl

Junya-Ishigami-.-House-and-Restaurant-.-Japan-12.jpg

 

Free

Een fantastische tentoonstelling in Fondation Cartier, van de Japanse architect
Junya Ishigami. Freeing Architecture heeft hij het genoemd en dat doet hij; wat een prikkelende, vrijmoedige denker. Weg van de conventies en verstikkende regelgeving in het bouwen.  Zijn uitspraken zijn even eenvoudig als waar (‘een architect brengt mensen bij elkaar’, ‘ik ben als een tour-guide, ik geef richting’) en zijn ontwerpen zijn humaan en extreem tegelijk.
Bovenstaande afbeelding is een ware tour de force; een restaurant en woonhuis voor een chef-kok in Japan, waar een ‘cave’, een wijnkelder het uitgangspunt was. Hij liet diepe kuilen graven in de stenige grond, die hij vervolgens vulde met (gewapend) beton, netjes vlak gestreken aan de bovenkant. De overblijvende grond eromheen werd weggegraven, en wat overbleef is weer een ‘positief’, met op uitgekiende plekken grote gaten voor de lichtinval. Allemaal gebaseerd op een oeroude ‘molding’ techniek uit de beeldhouwkunst, en -wie weet- geïnspireerd door de uit de rotsen gehouwen kerken in Lalibela, Ethiopië.

Een ander eeuwenoud principe is het herbouwen van een tempel vlakbij Kyoto (dat gaat terug naar de achtste eeuw). De oude tempel wordt elke twintig jaar afgebroken en exact weer opgebouwd met nieuw hout. Met die continuïteit in vernieuwen blijft de kennis bewaard en van generatie op generatie doorgegeven. Toen ik daar was werd het hout van de oude tempel -in kleine stukjes gehakt- weggegeven, als een gelukbrengend relikwie!

Die gedachte heeft mede geleid tot een oplossing van Ishigami, voor de opdracht een verzorgingshuis voor Alzheimer patiënten te bouwen. Home for the Elderly is samengesteld uit veertig huizen uit het hele land, die om allerlei redenen afgebroken moesten worden. Elk huis met specifieke kenmerken (door de geografische ligging -de tsunami-, houtconstructie, plaatselijke bouwtechnieken) werd gestript, getransporteerd en weer opgebouwd in een cluster, op een iets verdiept terrein. Privé- en publieke ruimte mooi afgewisseld, met binnenplaatsen, grote eetkamers, tuintjes, opslag en keukens. Alle woonruimte is gelijk van verhouding; allemaal gebaseerd op de afmeting van de traditionele tatami-mat (90 x 180 cm). Stel je voor op je oude dag wat scharrelen, planten water geven en eten met medebewoners in zo’n harmonieuze, huiselijke omgeving, die ongetwijfeld herinneringen op zal roepen aan de huizen waarin ze opgroeiden.

 

 

 

ishi 1

 

ishi5IMG_2309.jpg

 

ishi2

 

Zo werden er nog tientallen, zeer verschillende projecten getoond in aantrekkelijke modellen en maquettes, allemaal het belichten waard.
En waar kun je een werk van Ishigami zien? In Friesland! Niet ver van Leeuwarden, bouwde hij een hele elegante bezoekersruimte op het terrein van een oud kasteel, De Vijversburg.

 

A fantastic exhibition in Fondation Cartier, the Japanese architect Junya Ishigami. He has called it Freeing Architecture and that’s what he does; what a provocative and sensitive thinker. Away from the conventions and suffocating regulations in building. His statements are as simple as true (‘an architect brings people together’, ‘I am like a tour guide, I give direction’) and his designs are humane and extreme at the same time.
The above image is a true tour de force; a restaurant and residence for a chef in Japan, where a ‘cave’, a wine cellar was the starting point. He dug deep holes in the stony ground, which he then filled with (reinforced) concrete, neatly flattened at the top. The remaining soil around it was dug away, and what was left is another ‘positive’, with large holes for the light. All based on an ancient ‘molding’ technique.
Another age-old principle is the rebuilding of a temple near Kyoto (that goes back to the eighth century). The old temple is demolished every twenty years and rebuilt exactly with new wood. With this continuity in innovation, the knowledge is preserved and transmitted from generation to generation. When I was there, the wood from the old temple was given away in small pieces, like a relic!
That idea has led to a solution by Ishigami, for the assignment to build an old people’s home for Alzheimer patients. Home for the Elderly is composed of forty houses from all over the country, which had to be demolished for various reasons. Each house with specific characteristics (due to the geographical location, timber construction, local building techniques) was stripped, transported and rebuilt in a cluster, on a slightly deeper terrain. Private and public space nicely interspersed, with courtyards, large dining rooms, inner gardens, storage and kitchens. All living space is equal in proportion; all based on the size of the traditional tatami mat (90 x 180 cm). Imagine fiddling around on your old age, watering plants and eating with fellow residents in such a harmonious, homely environment that will undoubtedly recall the houses they grew up in.
There are dozens of other, very different projects in attractive models, all worth highlighting.
Where can you see a work by Ishigami? In Friesland! Not far from Leeuwarden, he built a very elegant visitor centre on the grounds of an old castle, De Vijversburg.

 

 

Loden vliegtuigjes

 

 

 

Dit is Shifeng, die ik tegenkwam op de tentoonstelling van Anselm Kiefer, waar hij een grote fan van is. Hij face-timede met zijn vriendin in China, zodat ze kon meegenieten van alles wat hij zag, waarbij hij zacht pratend in de telefoon commentaar gaf. Hij is zelf kunstenaar en een van de 631 docenten op Academy of Fine Arts in Xi’an, waar 6400 studenten les krijgen.

This is Shifeng,  who I met at the Anselm Kiefer exhibition, who he is a big fan of. He face-timed with his girlfriend in China so that she could enjoy all that he saw. He is himself an artist and one of the 631 teachers at Academy of Fine Arts in Xi’an, where 6400 students are taught. Shifeng teaches Chinese Painting and has one week of vacation. He spent a few days in Tuscany, where he painted the landscape on one of the small canvases that he had specially brought with him. One day he spent in Amsterdam, -where he was yesterday -and one day Paris, which he probably will spend in the gallery where I met him; Thaddaeus Ropac in a former factory building in a suburb of the city. This Kiefer exhibition was the main reason for his trip to Europe.

 

xi an toel.jpg

Een toelatingscommissielid op de academie in China.

 

Shifeng doceert Chinese Painting en heeft één week vakantie. Hij bracht een paar dagen door in Toscane, waar hij het landschap schilderde op een van de kleine doeken die hij daarvoor speciaal meegenomen had. Hij verbleef éen dag in Amsterdam, -daar was hij gisteren- en de dag in Parijs zal hij waarschijnlijk voor een groot deel doorbrengen in de galerie waar ik hem tegenkwam; Thaddaeus Ropac in een voormalig fabrieksgebouw in een buitenwijk van de stad.  Deze tentoonstelling van Kiefer was de voornaamste aanleiding voor zijn reis naar Europa.
In de galerie (van een afmeting waarop menig museum jaloers zou zijn) hangen zo’n 20 van zijn laatste monumentale schilderijen en staan drie grote objecten. Allemaal werk van de laatste 3 jaar.

Für Andrea Emo staat er in zijn fijne handschrift, beetje onhandig met houtskool op de muur geschreven. Emo, een Italiaanse filosoof en overtuigd nihilist is ervan overtuigd dat je het verleden vernietigen moet om nieuw leven mogelijk te maken. Geschiedenis, collectief geheugen, herinneringen, macht, schuldbesef, allemaal grote zaken waarmee Kiefer zich zijn hele leven op obsessieve wijze heeft beziggehouden. Zware werken, in fysieke en overdrachtelijke zin. Dit keer heeft hij oudere schilderijen (vanaf 1985) waarover hij niet tevreden was getransformeerd met een zelf bedachte techniek van destructie en vernieuwing, om bij Emo te blijven. Als een alchemist goot Kiefer kokend lood over delen van de olieverf landschappen die hij eigenlijk had afgekeurd. Dikke plakken omhoog krullend lood deden de verf smelten en namen hele stukken doek en stro en hout mee omhoog. Het lijkt hier en daar op asfalt, alsof het wegdek is opengescheurd. Dat lood is bruut en elegant tegelijk, verwijzend naar zilveren vleugels van engelen, pagina’s in een boek, het schors van een boom. Op de spits gedreven schoonheid, bombastisch maar ook aantrekkelijk. Allemaal bloedernstig, daarom waren de geknutselde loden vliegtuigjes, lullig op weg aan wiebelige draadjes, een welkome aanvulling.

 

IMG_2128

IMG_2117.jpg

 

IMG_2123.jpg

snakeinparadise_1902.jpg

 

In the gallery (of a size that many museums would make jealous) about 20 of his last monumental paintings hang with three large objects. All work made in the last three years.
Für Andrea Emo is somewhat awkwardly written in his fine handwriting, with charcoal on the wall. Emo, an Italian philosopher and convinced nihilist says that you must destroy the past in order to make new life possible. History, collective memory, power, sense of guilt, all big topics with which Kiefer has occupied himself obsessively all his life. Heavy work, in physical and metaphorical sense. This time he has transformed older works with which he was not satisfied with a self-invented technique of destruction and innovation, to stay with Emo. As an alchemist, Kiefer poured boiling lead over parts of the oil painting landscapes he had actually earlier rejected. Thick slices of curly lead made the paint melt and took up pieces of cloth and straw and wood. It looks like asphalt, as if the road surface has been torn open. That lead is brutal and elegant at the same time, referring to silver wings of angels, pages in a book, the bark of a tree. Beauty, bombastic but also attractive. All dead serious, that’s why the pieced lead airplanes, lame on the way on wobbly wires, were a welcome addition.