bonnard en vuillard op het comomeer

Bonnard en Vuillard op het Comomeer

maandag 19 februari

 

Van welke schilders houd je het meest is natuurlijk een stomme vraag. Het is een bont gezelschap, waartussen door de jaren heen een paar constanten zitten. Vallotton, Vuillard en Hodler staan ergens bovenaan het lijstje. Voor Hodler moet je naar Zürich en Basel, voor Vallotton en Vuillard naar elk groot museum in de wereld, maar in Musée d’Orsay kom je al flink aan je trekken. Félix Vallotton (1865-1925), ook Zwitser, heeft er een voorbeeldig eigen zaaltje. De werken van Édouard Vuillard (1868-1940)hangen wat meer verspreid.
Ze waren begin 20 toen zij door een vriend, Maurice Denis, overgehaald werden zich aan te sluiten bij een groepje dissidente schilders; Les Nabis, waar ook Paul Gauguin en Paul Serusier al deel van uitmaakten. Er leek in die dagen een fikse ideeënstrijd gaande. De impressionisten schilderden voor hen te vormloos, en ook het dwingende karakter van de pointillisten beviel niet. Het ging hen om vereenvoudiging van het beeld, om kleur als vlak. Niet om de nabootsing van de natuur, maar om het uitdrukken van gevoelens. Het uitgangspunt was heel modern: het schilderij is niet meer dan een plat vlak waarop met verf kleuren geordend zijn. De vormtaal van de Nabis was decoratief; een (ook voor mij) beladen begrip dat toen juist gekoppeld werd aan het afbeelden van een hogere werkelijkheid. Zo is de natuur bij de Nabis niet de werkelijke natuur, maar een decor waar het leven even stil lijkt te staan. De stevige, heldere kleuren zijn afgebakend en bieden zicht op iets eeuwigs. Natuurlijk werden ook zij weer ingehaald en als hopeloos ouderwets gezien. De vrienden Bonnard en Vuillard –die een atelier deelden- leken vooral aangetrokken tot het milieu van de symbolisten (mystiek en spiritualiteit waren in de mode) , maar waren minder streng in de leer. Zij schilderden liever het intieme, dagelijks leven zoals zich dat afspeelde rond de grote tafel waaraan gewerkt, gelezen en gegeten werd. Vuillard woonde bij zijn moeder en zuster tot zij overleed in 1928. Het zijn z’n beste jaren; het latere (vaak in opdracht gemaakte) werk is een stuk conventioneler en saaier.

Er hangen in het musée d’Orsay ineens twee aanwinsten van Vuillard.

Eén fantastisch schilderij dat ik alleen uit de boeken kende; een fris, helder, uitgesproken zelfportret dat alle uitgangspunten van de Nabis nog in zich verenigt en een scene rond de tafel zoals alleen hij die schilderen kan

 

IMG_7132

Octogonaal zelfportret, 1890

 

vuilllard

Le Déjeuner Hessel, 1899

IMG_6748

 

Le Déjeuner Hessel, (1899) is in 2016 geschonken door mevrouw Lucie Grandjean-Hessel. Misschien was het kleine meisje op de arm van de vrouw rechts, háár moeder wel. Een schilderij dat bij de familie thuis gehangen heeft en nu voor altijd en voor iedereen te bekijken is, weer terug in samenhang met zijn andere werken en die van zijn vrienden. Dat is zo mooi van een museum.

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s